Θα παρακαλούσα όλους τους επισκέπτες του blog αυτο-οργάνωση να καταθέτουν τις απόψεις τους στο e-forum.

Σας ευχαριστώ όλους για την υποστήριξη.

Επικοινωνία και αποφάσεις

ο δεύτερος άξονας σχεδιασμού ή και αξιολόγησης μίας συμμετοχικής διαδικασίας  αφορά τον τρόπο με τον οποίο συμμετέχουν τα μέλη της σε αυτή

σε γενικές γραμμές υπάρχουν δύο βασικές κατηγορίες, [α] αυτή που αφορά κυρίως την επικοινωνία και τη συζήτηση ενός ζητήματος και [β] η κατηγορία που περιλαμβάνει τρόπους λήψης αποφάσεων για τα θέματα που απασχολούν την εκάστοτε διαδικασία

σε κάθε μία από τις δύο κατηγορίες (συζήτηση / απόφαση) αντιστοιχούν -τουλάχιστον 3 παραλλαγές

Α. Ενημέρωση και συζήτηση

στις περισσότερες διαδικασίες οι συμμετέχοντες λαμβάνουν ενημέρωση για κάποιο ζήτημα ή παρακολουθούν κάποια συζήτηση μεταξύ πολιτικών και όχι μόνο.

1. υπάρχουν λίγες δημόσιες συναντήσεις στις οποίες όλοι οι συμμετέχοντες είναι μόνο ακροατές (χωρίς δυνατότητα παρέμβασης)

2. οι περισσότερες δίνουν κάποια -περιορισμένη- δυνατότητα σε λίγους (συνήθως) συμμετέχοντες να εκφράσουν τη γνώμη τους ή να κάνουν μια ερώτηση

3. άλλες, συζητήσεις πλέον, είναι έτσι οργανωμένες ώστε να επιτρέπουν στους συμμετέχοντες να εξετάσουν, να αναπτύξουν και -ίσως- να αλλάξουν ή να μεταλλάξουν τις απόψεις τους για κάποια ζητήματα.

δε γίνεται συνήθως σοβαρή προσπάθεια σύνθεσης των απόψεων που ακούγονται στη διάρκεια τέτοιων διαδικασιών

Β. Αποφάσεις και επιλογές

στις περιπτώσεις όπου χρειάζεται να παρθούν συλλογικές[^1] αποφάσεις και να γίνουν επιλογές μπορεί να χρησιμοποιηθεί μία από τις παρακάτω διαδικασίες (ή σύνθεση τους)

1. η διαπραγμάτευση που __προσεγγίζει περισσότερο το κλασικό “παζάρι”,__ στο οποίο κάθε πλευρά αθροίζει όποια ατού μπορεί (πχ. μέλη, υπογραφές, επικοιωνία, κ.λπ.), ώστε να μπορεί να επηρεάσει τη διαδικασία τόσο με επίδειξη ισχύος, όσο και με την επιχερηματολογία που αναπτύσσει

2. διαβούλευση στην οποία οι συμμετέχοντες προσέρχονται (όσο είναι δυνατό) __χωρίς προκαταλήψεις__ για το ζήτημα που θα συζητηθεί, και έχοντας στόχο να βρούν λύση η οποία θα στηρίζεται σε συλλογισμούς, επιχειρήματα, και αξίες

3. οι περισσότερες (πιο) συλλογικές αποφάσεις προκύπτουν από σύνθεση απόψεων δημοσίων λειτουργών, αιρετών, στελεχών και αξιωματούχων, των οποίων η εμπειρία ή και η γνώση τους καθιστά -ελπίζουμε- ικανους να λύσουν σχετικά θέματα

Οι 6 αυτοί (πάλι αυθαίρετοι και ενδεικτικοί) τύποι επικοινωνίας ή/και λήψης αποφάσεων μπορούν να διαταχθούν σχηματικά ως εξής:

Σε γενικές γραμμές μπορούμε να πούμε ότι όσο προχωράμε από τα αριστερά προς τα δεξια στο σχήμα, αυξάνονται ο χρόνος, οι υποχρεώσεις και η προσπάθεια που απαιτείται από τους συμεμτέχοντες.

[^1]: πέρα από τα όρια του σταθερού -ας το πούμε έτσι- συστήματος λήψης αποφάσεων του εκάστοτε οργανισμού (πχ. του Δημοτικού Συμβουλίου στην περίπτωση του Δήμου)

Θέλουμε η αλλαγή να έχει νόημα…
Να μην είναι μικρή και αποκομμένη από εσάς.

Μόνος δεν μπορεί κανείς.

Ξέρουμε τι θέλουμε να αλλάξουμε…
Ξέρουμε με ποιους θέλουμε να το αλλάξουμε…

Νιώθετε έτοιμοι;

Περισσότερα την Πέμπτη…

• Η αυτό-οργάνωση δεν είναι αυτοσκοπός. Δεν είναι μια πολιτική έννοια στην οποία πρέπει να επενδύσουμε ιδεολογικά. Είναι απλά ένας τρόπος λειτουργίας και συσπείρωσης ενεργών πολιτών.
• Προαπαιτούμενο της λογικής της αυτό-οργάνωσης είναι το ανοικτό κόμμα, και βέβαια δεν μπορεί να υπάρχει αυτό-οργάνωση σε ένα παραδοσιακά δομημένο κόμμα με σφιχτά όργανα.
• Η εφαρμογή της διαδικασίας της αυτό-οργάνωσης διαφέρει από χώρο σε χώρο, είναι παραδείγματος χάριν πολύ διαφορετική όσον αφορά τα κινήματα για το περιβάλλον ή το συνδικαλιστικό κίνημα.
• Είναι ένας τρόπος οργάνωσης που συνήθως επιλέγεται όταν υπάρχει μια νέα αρχή και σηματοδοτεί την ευρεία ανανέωση. Παράλληλα όμως δεν μπορεί να έχει μεγάλη χρονική διάρκεια και θα πρέπει στη πορεία να αντικατασταθεί από άλλες δομές

Για να κατανοήσουμε αυτά τα σημεία θα εξετάσουμε μια μορφή αυτό-οργάνωσης των τοπικών κοινωνιών. Ένα βασικό κύτταρο της κοινωνικής δομής είναι η γειτονιά. Και το ζητούμενο σε μια προοδευτική κατεύθυνση είναι να ενδυναμωθούν οι λειτουργίες αυτού του κυττάρου.

Ανάπτυξη των ανθρωπίνων σχέσεων, προβληματισμός για το περιβάλλον, ενσωμάτωση των μεταναστών, βοήθεια για τους ανήμπορους ηλικιωμένους, μπορούν να είναι κάποιες από τις δράσεις σε αυτό το επίπεδο. Ενεργοί πολίτες θα μπορούσαν να συστήσουν το «συμβούλιο της γειτονιάς» το οποίο θα έχει στην εποπτεία του μορφωτικούς, πολιτιστικούς, αθλητικούς συλλόγους και εθελοντικές ή περιβαλλοντικές ομάδες.

Οι αυτοδιοικητικές παρατάξεις που υποστηρίζει το ΠΑΣΟΚ πλαισιώνουν το θεσμό με στελέχη και προτάσεις. Μπορούν να είναι το σημείο εκκίνησης χωρίς καπελώματα και κατευθυντήριες γραμμές. Και ποιος είναι ο ρόλος του κόμματος σε αυτή τη διαδικασία; Μα δεν είναι άλλος από το να αφουγκράζεται την κοινωνία, να βρίσκεται σε συνεχή όσμωση με τα κύτταρά της, να ανανεώνει τα στελέχη του από την κοινωνία των πολιτών.

Εκεί θα πρέπει να ρίξουμε το βάρος και ας μην ονειρευόμαστε τοπικές οργανώσεις ΠΑΣΟΚ που θα δημιουργηθούν με αυτό-οργάνωση. Η κοινωνία έχει ήδη απαξιώσει αυτές τις δομές.

Η έννοια της αυτο-οργάνωσης έχει «μπει για τα καλά» στο δημόσιο διάλογο που διεξάγεται πρωτίστως διαδικτυακά μέσω των blogs. Είναι αναμφισβήτητο ότι αυτός ο διάλογος κινείται σε μια ποικιλομορφία αξόνων, είτε με τη προδιάθεση να οριστεί και να προσδιοριστεί η έννοια του όρου, είτε με δυναμικά βήματα άμεσης υλοποίησης του. Η συζήτηση γύρω από την αυτό-οργάνωσης ήδη αναπτύσσεται σε Ιστολόγια (blogs) και παρατίθεται, στο προσωπικό κόμβο του Γιώργου Παπανδρέου, στην θεματική Αυτό-οργάνωση στα πλαίσια της ευρύτερης ενημερωτικής ενότητας ‘Το στέκι των blogs’.

Στην αφετηρία του δημόσιου διαλόγου της μπλογκόσφαιρας για την αυτο-οργάνωση βρίσκονται και οι εκφρασμένες θέσεις του Γιώργου Παπανδρέου: «… ξεκινάμε με το Συνέδριό μας, με στόχο:

Πρώτον, την ουσιαστική επανίδρυση του ΠΑΣΟΚ, την επαναθεμελίωση της οργάνωσής μας. Όπως έπραξε ο Ανδρέας Παπανδρέου, με την 3η του Σεπτέμβρη, έτσι κι εμείς σήμερα, ξεκινάμε με την αυτό-οργάνωση των μελών και φίλων μας. Σήμερα, από εδώ, από το βήμα του Εθνικού μας Συμβουλίου, καλώ όλα τα μέλη και τους φίλους μας, να πάρουν την πρωτοβουλία, να πάρουν το ΠΑΣΟΚ στα χέρια τους.

Σύντροφοι, αυτό-οργανωθείτε. Παντού και με κάθε τρόπο. Πάρτε το ΠΑΣΟΚ στα χέρια σας. Είναι δικό σας. Είναι κτήμα όλων, όχι ιδιοκτησία κάποιων παραγόντων.

Αυτό-οργανωθείτε στους χώρους δουλειάς και στις γειτονιές, στην πόλη και στο χωριό, στους χώρους εκπαίδευσης και στα μαζικά κινήματα, στις Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, στην Αυτοδιοίκηση, στον συνδικαλισμό, στους χώρους των τεχνών και των γραμμάτων, στους μικρομεσαίους, στις γυναίκες και στους νέους, στον κυβερνοχώρο – στο διαδίκτυο, μαζί με τους bloggers, στα κινήματα για το Περιβάλλον.

Οργανωθείτε, με δική σας πρωτοβουλία, με τη δική σας αυτενέργεια και με τη δική σας μέθοδο, χωρίς κανέναν περιορισμό. Στήστε παντού δίκτυα φίλων και μελών. Εκφραστείτε ελεύθερα, χωρίς καπέλα και άνωθεν αυθεντίες. Δώστε στο ΠΑΣΟΚ την ζωντάνια και τον δυναμισμό της ελεύθερης και δημιουργικής συμμετοχής. Δώστε στο Κίνημά μας οξυγόνο δημοκρατίας.

Οι πολλαπλές αυτές πρωτοβουλίες θα ενταχθούν συστηματικά και με σεβασμό στις δομές του Κινήματός μας, κατά την διάρκεια της προσυνεδριακής μας δουλειάς…” – από την ομιλία του Γιώργου Παπανδρέου στο Εθνικό Συμβούλιο του ΠΑΣΟΚ

Στεκόμαστε σε ένα συνεργατικό blog, το ‘ Αυτο-οργάνωση’, προϊόν κοινής προσπάθειας bloggers, των Άγη Ζούμπου, Γωγώ Αποστολίδου, Ντίνας Σδράλη, Νίκου Κοσμέτσα, Παναγιώτη Παπαχατζή, Στέφανου Παπανώτα, Σωτήρη Κούκιου, Φάνη Χατζηγρίβα μαζί μια με το συνεργατικό blog 221.

Στο ξεκίνημα του blog ‘Αυτο-οργάνωση’ παρατίθενται με τη μορφή Μανιφέστου το αιτιατό και η στοχοθεσία του. Καταγράφουμε τη σχετική θέση (για όλο το Μανιφέστο διαβάστε εδώ):

Ενωμένοι bloggers για την νέα κεντροαριστερά

Το παρόν αποτελεί ένα κείμενο αρχών (μανιφέστο), μια δημόσια δήλωση, γι’ αυτό που όλοι μας ψελλίζουμε και γράφουμε όλο αυτό το διάστημα εν όψει των συνεδρίων του Συνασπισμού και του ΠΑ.ΣΟ.Κ. που θα γίνουν το επόμενο χρονικό διάστημα.

Στο πλαίσιο αυτού του κειμένου, καλούνται όλοι οι ιστολόγοι μέσω των δικών τους κειμένων και του κοινού μας ιστολογίου, http://autoorganosi.wordpress.com να κάνουν όλοι μαζί ένα τεράστιο βήμα, την μετατροπή δηλαδή μιας αγωνίας για το μέλλον της αριστεράς, σε ένα δημόσιο διάλογο θέσεων με βάση τις παρακάτω αρχές που περιγράφουμε.

Για όλες τις παραπάνω θέσεις συνυπογράφουμε διαδικτυακά την δημιουργία οργάνωσης ιστολόγων για τον πολιτικό διάλογο και διεκδικούμε την πιστοποίησή μας στα επερχόμενα συνέδρια του ΠΑΣΟΚ και του Συνασπισμού, ως ισότιμοι συνομιλητές με τις κλασσικές οργανώσεις των κόμματων.

Στόχος μας είναι η δημιουργία της νέας μεγάλης αριστεράς που θα κληθεί να κυβερνήσει και να δώσει λύσεις στα σημερινά οικονομικά και κοινωνικά αδιέξοδα της χώρας…”

Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα προσέγγιση που μας οδήγησε να θέσουμε ερωτήματα σε έναν από τους πρωτεργάτες της προσπάθειας, τον blogger Στέφανο Παπανώτα (με μεγάλη εμπειρία σε συνεργατικά blogs, όπως το ‘ 221’ και το ‘Πετ κοκ σκοτώνει’).

Συνέχεια εδώ

Οι συμμετέχοντες στην πραγματικότητα αυτοεπιλέγονται και δε συνθέτουν συνήθως αντιπροσωπευτικό δείγμα ή υποσύνολο του συνολικού πληθυσμού της κοινότητας από την οποία προέρχονται.

Η εμπειρία δείχνει ότι πάνε όσοι έχουν χρόνο, ειδικό συμφέρον και ενασχόληση, και πολύ συχνά είναι ανώτερου βιοτικού και μορφωτικού επιπέδου

τρόποι επιλογής που βελτιώνουν την αντιπροσωπευτικότητα

Ο δεύτερος μηχανισμός είναι -όπως ο προηγούμενος- ανοικτή διαδικασία, με τη διαφορά ότι ‘στρατολογούμε’ ή/και στοχεύουμε επί τούτου, μέλη από υποομάδες που αποφεύγουν ή δεν ξέρουν πως να ασχοληθούν με τέτοιες δραστηριότητες[^2]

η αντιπροσωπευτικότητα και σ’αυτήν την περίπτωση δύναται να διαστρεβλωθεί μέσω ‘μηχανισμών’ ή λιγότερο οργανωμένων ειδικών συμφερόντων που μπορούν να κινητοποιήσουν περισσότερους συμμετέχοντες

Ο τρίτος τρόπος στηρίζεται στην κλήρωση των μελών με χρήση, κατά προτίμηση, επιστημονικής μεθοδολογίας που θα προσεγγίζει τη σύνθεση της σχετικής κοινότητας

Η τυχαία επιλογή -εφόσον γίνεται επιστημονικά- εγγυάται καλύτερα από κάθε άλλη την αντιπροσωπευτικότητα των μελών που θα στελεχώσουν μία άμεση συμμετοχική διαδικασία.

Η κλήρωση ήταν βασικό συστατικό της Αθηναϊκής Δημοκρατίας, χρησιμοποιήθηκε σε μεγάλο βαθμό από συνδικάτα στις αρχές του 20ου αι., και χρησιμοποιείται από αρκετές σύγχρονες μεθοδολογίες συμμετοχής ([deliberative polling][delpol], [Citizens Juries][cjury], and Planning Cells)

“αντιπροσωπευτική” συμμετοχή

Με τον τέταρτο τρόπο επιλέγονται (για μέλη μίας διαδικασίας) πολίτες που επιδεικνύουν έντονη δραστηριότητα στο υπό εξέταση ζήτημα

Είναι συνήθως εθελοντές που αντιπροσωπεύουν, τρόπον τινά, τους συμπολίτες τους που έχουν παρόμοια συμφέροντα ή/και ιδέες αλλά επιλέγουν να μη συμμετέχουν. Μπορούν να προέρχονται από κινήσεις πολιτών, εθελοντικές οργανώσεις, και λοιπά

Με τον πέμπτο τρόπο επιλέγονται μέλη που είναι -ας τους πούμε- επαγγελματίες αντιπρόσωποι κοινοτήτων, οργανώσεων ή ομάδων με κοινά συμφέροντα και στόχους

Η σχέση με το “κράτος” και την (ευρύτερη) δημόσια σφαίρα

Οι προαναφερθέντες τρόποι επιλογής μελών (μίας συμμετοχικής διαδικασίας) αντιπαραβάλλονται (στο επισυναπτόμενο σχήμα) με δύο πιο γνώριμες μεθόδους επιλογής προσωπικού και στελεχών που θα καταλάβουν δημόσιες θέσεις (και θα συμμετέχουν στη διαμόρφωση και την υλοποίηση πολιτικής):

1. Εκλογές για τους αιρετούς εκπροσώπους μας, οι οποίοι είναι συχνά, επαγγελματίες πολιτικοί
2. Επαγγελματικές μεθοδολογίες επιλογής των ειδικευμένων δημόσιων λειτουργών που στελεχώνουν τις δημόσιες λειτουργίες

Αντιπαραβάλλονται επίσης με την ευρύτερη, διάχυτη, δημόσια σφαίρα (μέσα μαζικής ενημέρωσης, σύλλογοι και οργανώσεις, ανεπίσημοι χώροι συζήτησης, κοινωνία των πολιτών, κ.λπ.)

Οι οκτώ αυτοί (αυθαίρετοι ίσως, αλλά ενδεικτικοί) μηχανισμοί ορισμού ή επιλογής μελών που θα συμμετάσχουν στην εκάστοτε συζήτηση και διαμόρφωση πολιτικών για δημόσια ζητήματα παρατάσσονται σχηματικά στο (μονοδιάστατο) γράφημα που ακολουθεί

Στο επόμενο πόστ αυτής της σειράς θα εξετάσουμε τις μορφές / τύπους επικοινωνίας και διαβούλευσης που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε μία συμμετοχική διαδικασία

[^1]: προφανώς μπορούν να υπάρχουν προδιαγραφές, όπως να είναι μέλος της κοινότητας ή της ομάδας που αφορά η διαδικασία, να έχει κάποια ηλικία, και λοιπά

[^2]: αν λόγου χάρη, μία διαδικασία ασχολείται με την εγκληματικότητα σε μία κοινότητα μπορεί να ζητηθεί (με ιδιαίτερη πρόσκληση) από μετανάστες που ζουν σε αυτή να συμμετέχουν στις σχετικές διεργασίες

[delpol]: http://en.wikipedia.org/wiki/Deliberative_opinion_poll
[cjury]: http://en.wikipedia.org/wiki/Citizens’_jury

επειδή εμπιστευόμαστε τους εκλεγμένους αντιπροσώπους μας, από την τοπική μας κοινότητα εως το κοινοβούλιο, και τους δημόσιους λειτουργούς;

είμαστε ικανοποιημένοι από τη γνώση, την κατανόηση που έχουν για τα θέματα που μας απασχολούν, από την ακεραιότητα και το αίσθημα ευθύνης που επιδεικνύουν;

νομίζουμε, όχι

δε συμπαθούμε την απαξίωση των πάντων. Υπάρχουν, σαφώς, αιρετοί και λειτουργοί, από όλους τους χώρους, που είναι θαυμάσιοι, τόσο σε ότι αφορά την ικανότητα όσο και στις προθέσεις τους

όμως, η κοινή αίσθηση, είναι αυτή της δυσπιστίας και της απογοήτευσης από την πολιτική, τους πολιτικούς και το δημόσιο γενικά

η ευθύνη, κι εδώ που τα λέμε, η δυνατότητα αντιστροφής αυτής της δυσπιστίας είναι στα χέρια -κυρίως- της πολιτικής ηγεσίας κάθε δημόσιας οντότητας (αυτοδιοίκηση, κράτος, κυβέρνηση, κ.λπ.)

συμμετοχή = βήματα εμπιστοσύνης

οι συμμετοχικές μέθοδοι[1] δίνουν λύσεις[2] για την οικοδόμηση και την εμπέδωση εμπιστοσύνης, αλλά συμβάλλουν αποφασιστικά επίσης σε περιπτώσεις όπου χρειάζονται οι αποφασίζοντες …

• γνώσεις, εμπειρία, δεξιότητες ή πόρους που δε διαθέτουν
• καλύτερη αίσθηση των ζητημάτων, και του συμφέροντος, μίας ή περισσότερων κοινοτήτων ή ομάδων ενδιαφέροντος
• την ευρύτερη αποδοχή και συνεργασία των μελών της κοινότητας ή ομάδας ενδιαφέροντος που επηρεάζονται από τις εκάστοτε αποφάσεις

η συμμετοχή πολιτών κτίζει εμπιστοσύνη, διευρύνει τις δυνατότητες, δίνει καλύτερη αίσθηση των ζητημάτων, και ενισχύει τη σύνθεση και τη συνεργασία …

… όταν διέπεται από ειλικρινείς προθέσεις και εφόσον αξιοποιείται με ορθολογικό τρόπο

στο επόμενο ποστ θα δούμε “ποιοι (πρέπει να) συμμετέχουν” και με ποιούς τρόπους γίνονται οι επιλογές

[1]: δεν υπάρχει μία, αλλά πολλές μέθοδοι και πρακτικές συμμετοχής, καμμία εκ των οποίων δεν είναι η καλύτερη για όλες τις περιπτώσεις

[2]: τόσο το ποστ αυτό, όσο και άλλα που θα ακολουθήσουν στηρίζονται σε (πολύ) μεγάλο βαθμό στο του καθηγητή Archon Fung. Είναι σε PDF και αν τα αγγλικά σας είναι καλά, προτείνουμε ανεπιφύλακτα να το διαβάσετε.

• καθημερινό Κίνημα πολιτικής ανασύνταξης
• κοινωνικής αναγέννησης και εθνικής προοπτικής

Να μετατραπούν οι οργανώσεις του Κινήματος

• σε οργανώσεις άμεσου διαλόγου
• επιμόρφωσης και δράσης
• συνδέσμους της κοινωνικής συνοχής και ενισχυτές της συμμετοχικής δημοκρατίας

Όπως καταγράφεται στη παρουσίαση μας Οι πολίτες αντλούν από την δύναμη των ιδεών τους και διεκδικούν! εδραιώνεται έτσι μια κορυφαία πράξη αλλαγής, όχι μόνον του ΠΑΣΟΚ, αλλά ολόκληρου του πολιτικού συστήματος.

Οδηγούμαστε σε μια ανατροπή της κατεστημένης αντίληψης

• για το πώς λειτουργεί ένα δημοκρατικό κόμμα
• για το πώς μπορούν να προσδιοριστούν οι σχέσεις του με την κοινωνία
• για το πώς μπορεί να ανανεωθεί ο ρόλος του και οι προοπτικές του για την εξουσία

Είναι απόδειξη ότι, ο πολίτης θέλει να συμμετέχει, αρκεί να έχει ουσιαστικό λόγο, ουσιαστική δύναμη επιρροής και απόφασης.

Είναι καιρός να καταλάβουμε όλοι μας ότι δεν μπορεί να πάει μπροστά το Πασοκ ακολουθώντας την ίδια τακτική που ακολουθούσε τόσα χρόνια. Οι λογικές των μηχανισμών και των προσωπικών επιδιώξεων δεν οδηγούν πουθενά, παρά μόνο στην απομάκρυνση του κινήματος από την κοινωνία. Πως μπορούμε να μιλάμε στο πρόγραμμά μας για δίκαιη κοινωνία όταν αρκετοί μέσα σε αυτό δεν γνωρίζουν την έννοια του όρου “δίκαιο”.

Πώς αν δεν επιβραβεύουμε τις καλές πρακτικές και τους ανθρώπους που προσφέρουν και αποδίδουν παρά προκρίνουμε αυτούς που θέλουμε ώστε να μας εξυπηρετούν στα σχέδια μας. Υπάρχουν άνθρωποι που θέλουν να προσφέρουν και διαπιστώνοντας όλα αυτά κάνουν στροφή 180 μοιρών.

Οι μηχανισμοί υπάρχουν και θα συνεχίζουν να υπάρχουν όσο τους τροφοδοτούμε εμείς.

Η αυτό-οργάνωση είναι μια λύση για να σταματήσουν οι μηχανισμοί και οι φράξιες που το μόνο που εξυπηρετούν είναι οι καρέκλες που θέλουν κάποιοι. Όλοι μας έχουμε ευθύνη, όλοι μας πρέπει να αναλάβουμε τις ευθύνες που μας αναλογούν και να οδηγήσουμε το Πασοκ στην αυτονομία τις πολιτικής. [2]

Σχετικά:

[1]

[2]

ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ

www.ecogreens.gr – email: ecogreen@otenet.gr

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ: ΖΗΤΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΟΧΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ

Για τρίτη ή τέταρτη φορά από το 1990, επιχειρούνται και πάλι αλλαγές στο ασφαλιστικό. Με επίκληση δημογραφικών παραγόντων, αλλά και των οικονομικών προβλημάτων στα Ταμεία, προωθούνται χαμηλότερες συντάξεις, υψηλότερα όρια ηλικίας, αλλά και «συμψηφισμοί» αποθεματικών στο πλαίσιο της ενοποίησης συγγενών ταμείων.

Λογιστικά ισχύει ότι οι σημερινοί πόροι δε μπορούν να στηρίξουν μακροπρόθεσμα το σημερινό επίπεδο παροχών. Δίπλα μας όμως η Ιταλία, χώρα με παρόμοιο δημογραφικό αλλά και χαμηλότερα ποσοστά ασφαλιστικών εισφορών, εξασφαλίζει σύνταξη στα 61 για όλους ακόμη και μετά την πρόσφατη ασφαλιστική της μεταρρύθμιση. Η διαφορά με την Ελλάδα είναι ότι εδώ από τα ασφαλιστικά ταμεία λείπουν:

• Οι εισφορές 4 δεκαετιών (1950-1990), που δεσμεύονταν ως υποχρεωτικές καταθέσεις στην Τράπεζα της Ελλάδος και τελικά εξανεμίστηκαν από τα αρνητικά επιτόκια και τον πληθωρισμό. Με τα κεφάλαια εκείνα, αντί για την κοινωνική ασφάλιση χρηματοδοτήθηκαν όλες οι μορφές της οικολογικής κρίσης, από ρυπογόνες βιομηχανίες μέχρι τα «μεγάλα έργα» της εποχής που επέβαλαν την κυριαρχία του αυτοκινήτου, την ερήμωση της ορεινής χώρας προς όφελος των λίγων μεγάλων πεδιάδων και την καθιέρωση του λιγνίτη ως «εθνικού καυσίμου».
• Οι εισφορές που χάνονται από τις πανευρωπαϊκές μας πρωτιές στην ανεργία των νέων και την αδυναμία εργασίας των γυναικών λόγω «οικογενειακών υποχρεώσεων» που δημιουργούνται από το έλλειμμα κοινωνικού κράτους. Το ίδιο έλλειμμα κοινωνικού κράτους, μαζί με τις κοινωνικές προκαταλήψεις, αποθαρρύνει και τις γεννήσεις εκτός γάμου που εδώ φθάνουν μόλις το 4,30% έναντι 31,40% στην Ε.Ε των 15.
• Οι εισφορές από την εργασία των μεταναστών, που οι κρατικές πολιτικές κράτησαν και κρατούν στην παρανομία.
• Τα ποσά που χάθηκαν από πλήθος άλλων κρατικών πολιτικών, που ενθαρρύνουν την εισφοροδιαφυγή ή την κακοδιαχείριση των αποθεματικών.

Τίποτα από όλα αυτά δε μπορεί να θεωρηθεί «τετελεσμένο» και να παραγραφεί, ώστε να συζητάμε τρόπους επιμερισμού των επιπτώσεων στο κοινωνικό σύνολο. Κανένα ηθικό δικαίωμα δεν έχει να αρνείται να επιστρέψει τα κεφάλαια που υπεξαίρεσε από την κοινωνική ασφάλιση ένα κράτος που οργανώνει Ολυμπιάδες αστρονομικού κόστους και που διατηρεί τα υψηλότερα ποσοστά εξοπλιστικών δαπανών σε όλη την Ευρώπη (περιλαμβανομένης και της Τουρκίας). Οι αλλαγές λοιπόν στο ασφαλιστικό ξεκινούν από τη χρηματοδότηση:

• Με αντιστάθμιση των κεφαλαίων που αφαιρέθηκαν από την κοινωνική ασφάλιση: Προτείνουμε απευθείας ανάληψη από το κράτος, ως Εθνική Σύνταξη, ενός μέρους των συντάξεων που σήμερα πληρώνουν τα Ταμεία. Το ύψος της θα συνδέεται με το όριο της φτώχειας, στα πλαίσια ενός συστήματος ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος για όλους.
• Με αντικατάσταση της εργοδοτικής εισφοράς με ένα τέλος κοινωνικής ασφάλισης σε όλες τις επιχειρήσεις υπολογισμένο με βάση τον κύκλο εργασιών τους, ώστε να μην επιβραβεύεται η ανασφάλιστη εργασία, η εισφοροδιαφυγή και η περικοπή θέσεων εργασίας.
• Με μέτρα ορθολογικότερης διαχείρισης και μεγαλύτερης διαφάνειας. Ταμεία που ενοποιούνται, να διατηρούν την αυτοτέλεια των αποθεματικών και των παροχών τους ως ξεχωριστοί κλάδοι στον αντίστοιχο νέο φορέα.
• Με διαύλους νόμιμης μετανάστευσης και άδειες παραμονής που θα εκδίδονται στη χώρα προέλευσης των μεταναστών.
• Με πολιτικές στήριξης ομάδων όπως οι μακροχρόνια άνεργοι και τα άτομα με αναπηρίες, ώστε να έχουν και άλλες επιλογές πέρα από την προσφυγή στη συνταξιοδότηση
• Με αλλαγές στη φορολογική πολιτική, ώστε οι επιπτώσεις από τον καπνό, το αλκοόλ ή τα τροχαία να μην επιβαρύνουν τα ταμεία και τα αντίστοιχα ποσά να μένουν στην κοινωνική ασφάλιση.
• Με αξιοποίηση της εμπειρίας άλλων χωρών, όπου αντλήθηκαν πόροι για την κοινωνική ασφάλιση από τη φορολόγηση δραστηριοτήτων που επιβαρύνουν το περιβάλλον.

Απαραίτητα είναι, όμως, και μια σειρά νέα ασφαλιστικά δικαιώματα, για τις ανάγκες που δε μπορούν να χωρέσουν στο σημερινό πλαίσιο:

• Αλλαγές στις ρυθμίσεις για τη διαδοχική ασφάλιση, με τις ασφαλιστικές εισφορές να μεταφέρονται όλες στο τελευταίο Ταμείο και τη σύνταξη να υπολογίζεται με βάση το σύνολό τους.
• Προσωρινή σύνταξη, για τον ένα μόνο από τους δύο γονείς, για τα πρώτα χρόνια μετά τη γέννηση κάθε παιδιού.
• Μερική συνταξιοδότηση, με καταβολή της μισής σύνταξης σε όσους έχουν συμπληρώσει το ελάχιστο όριο συνταξιοδότησης και θέλουν να διατηρήσουν μερική απασχόληση. Αντίστοιχο δικαίωμα θα έχει και ο ένας από τους γονείς κάθε παιδιού για τα χρόνια αμέσως μετά την προσωρινή σύνταξη.
• Σύνταξη με βάση τα υπάρχοντα ένσημα, ως συμπλήρωμα της Εθνικής Σύνταξης, σε όσους φθάνουν σε ηλικία για πλήρη συνταξιοδότηση χωρίς να συμπληρώνουν το ελάχιστο όριο ασφαλιστικών εισφορών.
• Η διαχείριση των ταμείων να γίνεται από ανεξάρτητη αρχή που θα ασκεί εποπτικό έλεγχο στα ταμεία, στα πρότυπα της επιτροπής κεφαλαιαγοράς, με ετήσια ενημέρωση των ασφαλισμένων για την διαχείριση και την πορεία των αποθεματικών.

Με το παραπάνω πλαίσιο οι Οικολόγοι Πράσινοι θα είμαστε παρόντες στην κινητοποίηση της 12^ης Δεκεμβρίου, απέναντι σε μια κυβέρνηση που ανατρέπει όλες τις νωπές προεκλογικές της δεσμεύσεις και αντιμετωπίζει ως δαπάνες προς εξοικονόμηση ακόμη και τις νομοθετημένες υποχρεώσεις του κράτους προς τα ασφαλιστικά ταμεία.

Παράλληλα όμως επισημαίνουμε ότι η απλή υπεράσπιση των κεκτημένων δεν είναι πια αρκετή. Θεωρούμε λοιπόν απαραίτητο ένα ευρύ κοινωνικό διάλογο, ώστε να διαμορφωθεί η αντιπρόταση της κοινωνίας για μια σειρά θέματα-κλειδιά, όπως η χρηματοδότηση της κοινωνικής ασφάλισης και τα νέα ασφαλιστικά δικαιώματα. Στο πλαίσιο αυτό καταθέτουμε τις προτάσεις μας και είμαστε διατεθειμένοι να συναντηθούμε με όσες κοινωνικές και πολιτικές δυνάμεις υιοθετούν μια παρόμοια οπτική.